UVODNA RAZMATRANJA (I Teorijski kontekst: 1. Metafizika i specijalistička znanja; 2. Nauka kao "diskurzivna praksa"; 3. Raskol u Nauci; II Predmet istraživanja: 1. Totalitet kao ključni metodološki problem društvenih nauka; 2. Sociologija kao "otkriće društva"; 3. Granice sociološke spoznaje),

NASTANAK MODERNOG DOBA I IDEJE O DRUŠTVU (I Antički koreni; II Stvaranje Evrope; III Kristalizacija modernog i novi ideološki motivi)

SOCIOLOšKI METOD (I Određenje sociološke teorije; II Sociološki putevi i stranputice; III U potrazi za /novim/ identitetom)

INDIVIDUUM I DRUŠTVO: Problemi posredovanja (I Određenje i geneza pojmova; II Struktura društva).

Autor ističe da su svekolike društvene nauke, a među njima posebno sociologija (koja je od samog začetka mesijanski pojmljena kao "supernauka" ili zamena za filozofiju u njenoj funkciji metafizičko-praktične poduke za Dobro zajednice/države), sledeći totalitarni duh moderne koncepcije znanja, obrazovale niz doktrinarnih onto-gnoseoloških "rešenja" za objašnjenje (tumačenje) različitih oblika društvenosti. Na tom osnovu, po pravilu, oblikovale su se i odgovarajuće naučne preporuke za tradicionalno pojmljeno istinito, dobro, pravedno itd. konstituisanje ljudskog društva. Sociologija je u tom smislu nasledila intencije klasične filozofije istorije koja se sada javlja u specifičnoj istorijskoj formi naučno-tehničkog uma zaokupljenog fenomenom modernog društva. Moderna, dakle, nije samo glavni predmet sociološkog instresovanja, već je ujedno i metodološki parametar na osnovu kojeg je uopšte moguće razdvajati i porediti istorijske oblike društvene zajednice s jedne, te tragati za "zakonima" njihovog postojanja, s druge strane.

Izvorno nastala kao teorijsko-praktični odgovor na izazov moderne krize društvenog života, sociologija je vremenom sazrevala u samosvesnu nauku koja zna da nije u stanju da jednostavno "popravlja" društvo, te da se mora ograničiti na njegovo "razumevanje", odnosno "dešifrovanje" značenja raznorodnih društvenih pojava. Autor nastoji da pronikne duhovne korene datih nastojanja, tj. da osvetli njihov istorijski iskon i ishodišta. Zbog toga se posebna pažnja posvećuje istorijskom kotekstu u kome nastaju socijalne teorije, nakon čega se izvodi pregled svih relevantniji socioloških teorija i/ili metoda. Na tom osnovu izvode se nalazi i pojašnjenja temeljnih socioloških pojmova i kategorija. Uvid u celinu datih prolema i odnosa predstavlja glavni metodički cilje knjige koja se može čitati kao posebni "uvod" u tzv. opštu sociološku nauku gde ideja celovitosti javlja kao motivaciona snaga istraživanja, ujedno i kao krajnja granica saznanja ili idealni svedok istine.